9 czerwca Międzynarodowy Dzień Archiwów
Na pamiątkę utworzenia w dniu 9 czerwca 1948 r. Międzynarodowej Rady Archiwów (ICA), na całym świecie obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Archiwów.
Archiwa pełnią kluczową rolę w zachowywaniu dokumentów, które są fundamentem naszego zbiorowego dziedzictwa. Są strażnikami pamięci narodowej, przechowując dokumenty o wartości historycznej, kulturalnej, prawnej i administracyjnej. Archiwiści oprócz przechowywania, ochrony i udostępniania dokumentów również upowszechniają informacje na temat materiałów archiwalnych, także w informatycznych bazach danych, dzięki czemu możliwe jest sprawne i szybkie wyszukiwanie potrzebnych informacji.
Z materiałów archiwalnych przechowywanych w Archiwach Państwowych może skorzystać każdy czytelnik - samodzielnie na miejscu w czytelni akt, zlecając archiwistom poszukiwania określonych informacji oraz przez Internet za pomocą serwisu „Szukaj w Archiwach” oraz innych baz danych. Serwis „Szukaj w Archiwach” umożliwia korzystanie z archiwaliów z różnych części Polski – online, bez wychodzenia z domu. Dostępne są m.in.: akta metrykalne i akta stanu cywilnego (akt urodzenia, akt małżeństwa i akt zgonu), mapy, zdjęcia, plakaty, nagrania, filmy albo dokumenty techniczne. Serwis stale uzupełniany jest o nowe materiały. Kopie materiałów archiwalnych prezentowane w serwisie, o ile nie zastrzeżono inaczej w opisach tych materiałów lub na samych kopiach cyfrowych, można wykorzystać w dowolny sposób (pobierać ze strony na dysk lokalny, kopiować i rozpowszechniać w inny sposób z wykorzystaniem dowolnej techniki). Serwis jest doskonałym narzędziem do poznawania historii Polski i poszukiwań genealogicznych.
Narodowe Archiwum Cyfrowe gromadzi, zabezpiecza, opracowuje oraz udostępnia fotografie, nagrania dźwiękowe, filmy oraz dokumentację aktową. Ponadto: digitalizuje materiały archiwalne z archiwów na terenie całej Polski, buduje systemy i infrastrukturę informatyczną mającą na celu gromadzenie i udostępnianie informacji o zbiorach wszystkich archiwów państwowych oraz innych instytucji przechowujących materiały archiwalne oraz udostępnia i promuje archiwalia w sieci. W zasobie NAC znajdują się: zdjęcia od lat czterdziestych XIX wieku aż po czasy współczesne, nagrania dźwiękowe z lat 1889–2008, dokumentacja aktowa, w tym skrypty programów i audycji Polskiego Radia oraz Sekcji Polskiej Radia Wolna Europa.
W siedzibie NAC można skorzystać bezpłatnie z materiałów wyszukanych na podstawie dostępnej ewidencji. Więcej informacji na stronie https://www.nac.gov.pl/
We wszystkich Archiwach Państwowych oraz Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych działają biblioteki. Gromadzą publikacje z zakresu: historii, ze szczególnym uwzględnieniem historii regionalnej, archiwistyki i nauk pomocniczych historii, prawa i administracji. Współczesny księgozbiór Archiwów Państwowych uzupełniają zbiory historyczne. Najstarsze księgi pochodzą z XV wieku. Informacje o zbiorach bibliotek Archiwów Państwowych i Centralnej Biblioteki Archiwistycznej można wyszukać dzięki katalogowi online. Centralna Biblioteka Archiwistyczna to biblioteka Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych. Posiada wyjątkowy, najobszerniejszy w Polsce, zbiór publikacji polskich i obcych z zakresu archiwistyki i nauk pomocniczych historii. Zbiory Centralnej Biblioteki Archiwistycznej udostępniane są na miejscu w siedzibie Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych. Więcej informacji o zbiorach na stronie https://archiwa.gov.pl/poznaj/publikacje/biblioteka/
W Dniu Archiwów w wielu miejscach organizowane są dni otwarte. Jest to dobra okazja do zapoznania się ze specyfiką instytucji, jej historią, strukturą oraz przechowywanym zasobem. Odbywają się prezentacje, spotkaniach, konkursy oraz warsztaty: genealogiczne, z zabezpieczania i czytania dokumentów.
Wszystkim Pracownikom archiwów Centralna Biblioteka Statystyczna składa najserdeczniejsze życzenia.
Źródło zdjęcia:
strona internetowa NAC https://www.nac.gov.pl/nowa-odslona-strony-archiwa-gov-pl/
Dostęp [2026-05-06]
